چگونه سال نو چینی اقتصاد جهان را تحتتاثیر قرار میدهد؟
بهار چینی؛ زمستان نقدینگی جهانی
این تعطیلات از ۱۷ فوریه(۲۸ بهمن) تا ۳ مارس (۱۲ اسفند) به مدت ۱۵ روز ادامه دارد و اهمیت زیادی بر زنجیره عرضه جهانی با توجه به تقاضای زیاد و کاهش ظرفیت تولید و اختلالات لجستیک دارد. هفته اول ماه نو، در سراسر چین تعطیل است. زندگی عمومی و تقریبا همه کسبوکارها در حال استراحت هستند. نه تنها ادارات یا کارخانهها، بلکه برخی از بنادر (هوایی) و سایر مراکز حمل بار نیز تعطیل هستند. این تعطیلات باعث کاهش نقدینگی و آرامش موقت در بازارهای چین میشود، اما میتواند اثرات غیرمستقیم بر بازارهای جهانی داشته باشد و پس از بازگشایی، نوسانات قابلتوجهی ایجاد کند.
بزرگترین مهاجرت سال
سال نو چینی فقط یک رویداد فرهنگی نیست؛ بلکه شاخص مهمی برای وضعیت اقتصادی چین محسوب میشود. دولت معمولا این دوره را برای تحریک مصرف و گردشگری استفاده میکند. در این دوره معمولا شاهد کاهش حجم معاملات در بازارهای آسیایی، کاهش نقدینگی یوآن و ارزهای منطقهای، افزایش احتمالی نوسان در بازار کالاها و توقف انتشار دادههای اقتصادی مهم هستیم. جنبه دیگری که به شدت تحت تاثیر قرار میگیرد، لجستیک است. دو منبع اختلال وجود دارد: ازدحام و کمبود نیروی کار. هجوم مسافران در جشنواره بهار در چین مدتهاست که به عنوان بزرگترین مهاجرت انسانی در جهان شناخته میشود و تقریبا یکمیلیارد نفر در سراسر کشور سفر میکنند و ترافیک سنگینی را به سیستم حملونقل (جاده، راهآهن و خطوط هوایی) وارد میکنند. در طول فصل چونیون که معمولا یک ماه طول میکشد، سیستم لجستیک چین تحت فشار شدیدی قرار میگیرد.
از آنجا که سال نو چینی به طور سنتی در دایره خانوادههای نزدیک و گسترده جشن گرفته میشود، هر ساله یک مهاجرت جمعی واقعی برای جشنها در قلمرو غولها آغاز میشود. در تلاش برای متعادل کردن این حرکت جمعی، به بسیاری از مردم چین یک هفته قبل یا بعد از تعطیلات سال نو مرخصی از کار داده میشود. بنابراین، کل دوره سفر در حوالی سال نو چینی حدود ۴۰روز طول میکشد. این روز حتی نام خاص خود را دارد: «چونیون». چونیون بزرگترین مهاجرت سالانه جمعیت در جهان محسوب میشود. از اوایل فوریه تا اواسط مارس، صدهامیلیون چینی در سراسر کشور سفر میکنند. در سال ۲۰۲۵، بیش از۹میلیارد سفر ثبت شده است و انتظار میرود در سال ۲۰۲۶ رشد بیشتری داشته باشد.
جابهجایی بار در داخل چین در این دوره به شدت تحت تاثیر قرار گرفته است. به عنوان مثال، اگر در این زمان چیزی را به صورت آنلاین سفارش دهید، طبیعی است که انتظار تاخیر قابلتوجه ۲ تا ۳ هفتهای داشته باشید. اختلال دیگر ناشی از کمبود نیروی کار است. لجستیک یک صنعت کاربر است و وقتی اکثر کارگران در این دوره به تعطیلات میروند، عملکرد انبارها و دپوها کند میشود و ظرفیت بارگیری کانتینر در بنادر بزرگ اقیانوسی به تاخیر میافتد. با نزدیک شدن به سال نو چینی، کسبوکارهایی که نتوانستهاند برای این اختلالات آماده شوند، با ضررهای مالی مواجه خواهند شد.
عرضه و تقاضا
در بخش تقاضا، چین دومین اقتصاد بزرگ جهان است و طبقه متوسط آن، حدود ۲۰۰میلیون نفر، قدرت مصرف بینظیری دارد. جشنواره بهار بزرگترین جشنواره خرید در چین است.به منظور آماده شدن برای گردهماییهای سالانه خانوادگی و ضیافت سال نو، تقریبا هر خانواده چینی برای خرید هدایا، تزئینات و مواد غذایی به بیرون میرود. قدرت مصرف، تقاضا را به سطحی میرساند که میتواند هر بخش از زنجیره تامین (یعنی خردهفروش، عمدهفروش و کارخانه، و چند مورد دیگر) را ویران کند. برندهای جهانی که در چین میفروشند، باید حداقل ۲ ماه قبل از موعد، ظرفیت زنجیره تامین خود را با دقت برنامهریزی کنند و توجه ویژهای به موجودیهای انباشته و مازاد موجودی داشته باشند.
در بخش عرضه، چین با اختلاف زیاد، هنوز قطب تولید جهانی است. با استفاده از بازار آمازون به عنوان مثال، در پلتفرم آمازون، فروشندگان چینی ۵۰درصد از کل فروشندگان برتر را تشکیل میدهند (فروشندگان آمریکایی ۴۵درصد). بنابراین، وقتی صدهامیلیون کارگر چند هفته مرخصی میگیرند و برای دیدار با خانواده به زادگاه خود بازمیگردند، کمبود نیروی کار باعث میشود اکثر کارخانهها در چین تولید خود را کاهش دهند. به طور کلی، کارخانهها در سراسر چین حداقل ۷ تا ۱۰ روز فعالیت خود را متوقف میکنند و بسیاری از آنها حتی بیشتر و به مدت ۲ تا ۳ هفته تعطیل میشوند. بنابراین، بازار جهانی که به واردات چین متکی است، با احتمال ۲ تا ۳ هفته توقف تولید مواجه خواهد شد. در این حالت، برنامهریزی زودهنگام برای تیمهای زنجیره تامین بسیار مهم است تا از این تنگناهای احتمالی جلوگیری شود.
افزایش تقاضای طلا و جواهرات
در آستانه سال نو چینی، مصرفکنندگان چینی مشغول انتخاب جواهرات طلا، یک هدیه سنتی با مفاهیم عمیق فرهنگی بودند. با اینکه قیمت طلا نوسان داشته است، اما احساس مثبت بازار و تقاضای بالا باعث شده فروش همچنان قوی باشد. برخی فروشگاهها برای جذب مشتری تخفیفهای کوچک گذاشتهاند. مثلا برند معروف Chow Tai Fook تخفیف ۸۰ یوآن برای هر گرم طلا ارائه کرده است. این شرکت اعلام کرده بعد از تعطیلات قیمت بعضی محصولات را بالا میبرد، چون قیمت مواد اولیه و طلا افزایش یافته است. همزمان شدن تعطیلات سال نو قمری با روز ولنتاین باعث شلوغتر شدن فروشگاهها شده است. کارشناسان میگویند تقاضا هم از طرف مصرفکنندگان معمولی قوی است و هم تمایل سرمایهگذاری افزایش یافته است، ضمن اینکه خریداران جوانتر هم بیشتر وارد بازار شدهاند.
بحران نقدینگی در آستانه سال نو
بانک مرکزی چین (PBOC) تلاش میکند با تزریق گسترده پول و سیاستهای انبساطی، از بحران نقدینگی فصلی در دوران تعطیلات جلوگیری کرده و بازار مالی را در دوره این تعطیلات آرام نگه دارد. و از رشد اقتصادی در شرایط فشارهای داخلی و خارجی حمایت کند.
طبق برآوردها حدود ۳.۲ تریلیون یوآن کمبود نقدینگی وجود دارد که ناشی از برداشت زیاد مردم برای خرید و سفرهای تعطیلات و هدیه دادن پول نقد در پاکتهای قرمز (رسم سنتی)، انتشار گسترده اوراق قرضه دولتی، تقاضای بالای شرکتها برای یوآن، سررسید شدن عملیات ریپو قبلی بانک مرکزی که در حدود ۴۰۵میلیارد یوآن است. تنها سفرهای تعطیلات و هدیههای نقدی میتواند حدود ۹۰۰میلیارد یوآن نقدینگی را خارج کند. دولتهای محلی و مرکزی نیز حجم بالایی اوراق قرضه منتشر میکنند چرا که ابتدای سال معمولا زمان اجرای پروژههای جدید است، که فشار بیشتری بر نقدینگی وارد میکند. هفته گذشته ۶۰۰میلیارد یوآن از طریق قراردادهای بازخرید ۱۴روزه تزریق شد و پیشبینی میشود مجموع تزریقها قبل از شروع تعطیلات به۳.۵تریلیون یوآن برسد.
تعطیلی بازارهای اصلی
بورسهای شانگهای و شنژن، بازار یوآن داخلی و بازار اوراق بینبانکی چین در تعطیلات ۱۵ تا ۲۳ فوریه بسته هستند. معاملات پس از پایان تعطیلات در ۲۴ فوریه از سر گرفته میشود. بازارهای کالایی چین نیز در همین بازه متوقف میشوند. بورس هنگکنگ هم چند روزی تعطیل است، اما زودتر از سرزمین اصلی بازگشایی میشود. چون هنگکنگ دروازه سرمایهگذاران خارجی به چین است، کاهش فعالیت آن میتواند اثر جهانی داشته باشد.
